รองศาสตราจารย์ ดร.ทวีชัย อมรศักดิ์ชัย

รางวัลนักวิทยาศาสตร์รุ่นใหม่ สาขาฟิสิกส์พอลิเมอร์ ประจำปี 2543

                รองศาสตราจารย์ ดร.ทวีชัย อมรศักดิ์ชัย (ตำแหน่งทางวิชาการขณะได้รับรางวัล คือ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.) เกิดเมื่อวันที่ 6 พฤศจิกายน 2509 เป็นบุตรคนที่ 3 ในจำนวน 6 คน ของนายเอกชัย และนางเมียง ธรสาธิตกุล สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนต้นและปลาย ที่โรงเรียนเบญจมราชูทิศ จังหวัดจันทบุรี จบการศึกษาระดับปริญญาตรี (เกียรตินิยมอันดับหนึ่ง) สาขาเคมีอุตสาหกรรม ที่คณะวิทยาศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้า เจ้าคุณทหารลาดกระบัง เมื่อปี พ.ศ. 2532 หลังจากนั้น ได้รับทุนการศึกษาระดับปริญญาเอกของกระทรวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม ตามความต้องการของมหาวิทยาลัยมหิดล ไปศึกษาต่อในสาขาฟิสิกส์พอลิเมอร์ ที่ Department of Physics, University of Leeds สหราชอาณาจักร สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอก เมื่อปี 2537 และเข้ารับราชการเป็นอาจารย์ที่ภาควิชาเคมี คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2537 จนถึงปัจจุบัน

                ดร.ทวีชัย เคยได้รับรางวัลต่างๆ อาทิ รางวัลผู้สอบได้คะแนนยอดเยี่ยมในชั้นปีที่ 1 กลุ่มนักศึกษาวิทยาศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง และรางวัลผู้สอบได้คะแนนยอดเยี่ยมในหลักสูตรปริญญาวิทยาศาสตรบัณฑิต สาขาเคมี สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง จากมูลนิธิศาสตราจารย์ ดร.แถบ นีละนิธิ และในระหว่างรับราชการที่ภาควิชาเคมี คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ก็ได้รับทุนไปวิจัยต่างประเทศ อาทิ ในปี 2539 ได้รับทุนจาก Japan Society for the Promotion of Science (JSPS) เพื่อไปทำวิจัยระยะสั้นเกี่ยวกับการปรับสภาพผิวของเส้นใยพอลิเอทิลีนด้วยแสง ที่ Gunma University ประเทศญี่ปุ่น และในปี 2541 ได้รับทุนจาก Engineering and Physical Science Research Council (EPSRC) แห่งสหราชอาณาจักร เพื่อทำวิจัยด้านการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างของพอลิเอทิลีน ที่ Department of Physics, University of Reading สหราชอาณาจักร ซึ่งเป็นงานวิจัยต่อเนื่องที่ ดร.ทวีชัย กำลังศึกษาค้นคว้าอยู่

                งานวิจัยของ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ทวีชัย อมรศักดิ์ชัย เกี่ยวข้องกับพอลิเอทิลีนที่มีการจัดเรียงตัวสูง (highly oriented polyethylene) ซึ่งเตรียมได้จากการยืดพอลิเอทิลีนที่อุณหภูมิสูง ให้มีความยาวเป็นหลายสิบเท่าของความยาวเริ่มต้น ผลิตภัณฑ์ที่ได้มีมอดูลัสและความแข็งแรงเพิ่มขึ้นจากเดิม หลายเท่าตัว โดยได้ศึกษาทั้งในด้านพื้นฐานและประยุกต์ ได้แก่ การศึกษาอิทธิพลของส่วนที่เป็นอสัณฐานต่อการเกิดปฎิกิริยาเคมีในพอลิเอทิลีนที่มีการจัดเรียงตัวสูง และพบว่าส่วนอสัณฐานที่มีการจัดเรียงตัว (oriented amorphous) มีความต้านทานต่อการเกิดปฎิกิริยาเคมีสูงและในการศึกษาเดียวกัน ยังพบด้วยว่า ปฎิกิริยาการกราฟต์ด้วยไวนิลมอนอเมอร์ สามารถเกิดขึ้นภายในเส้นใยได้จากมอนอเมอร์ที่แพร่เข้าไปในส่วนอสัณฐานของเส้นใย ซึ่งได้มีการประยุกต์ความรู้ที่ได้ในการปรับปรุงสมบัติด้านความทน ต่อแรงกดของเส้นใยพอลิเอทิลีน ซึ่งงานวิจัยดังกล่าวได้รับทุนวิจัยจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย

                งานวิจัยที่กำลังดำเนินการในขณะนี้ มุ่งเน้นถึงการศึกษาการเปลี่ยนแปลงของโครงสร้างที่เกิดขึ้น ระหว่างการยืดพอลิเอทิลีน จากการศึกษาเบี้องต้นพบว่า พอลิเอทิลีนที่ผ่านการยืด มีโครงสร้างที่สัมพันธ์ กับโครงสร้างเริ่มต้น แม้ว่าจะถูกยืดออกไปหลายเท่าก็ตาม หรืออาจเรียกได้ว่าพอลิเอทิลีนที่ผ่านการยืด สามารถจำโครงสร้างเริ่มต้นได้ และยังพบอีกว่าพอลิเอทิลีนที่ผ่านการยืด อาจเกิดตำหนิ (defect) ที่มีโครงสร้างเฉพาะ นอกจากนี้แล้วยังได้ศึกษาการปรับสภาพผิวของเส้นใยพอลิเอทิลีนเพื่อให้เหมาะสม ต่อการประยุกต์ในงานวัสดุคอมโพสิท

จากหนังสือ : รางวัลนักวิทยาศาสตร์ดีเด่นประจำปี 2543. [กรุงเทพฯ] : มูลนิธิส่งเสริมวิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยีในพระบรมราชูปถัมภ์, 2544. ISBN 974-7580-62-4